به گزارش خبرگزاری مهر، بهروز ندایی سرپرست معاونت صنایعدستی در یادداشتی به مناسبت هفته صنایعدستی نوشت: «هفته صنایعدستی فرصتی است برای بازخوانی جایگاه یکی از اصیلترین و در عین حال آیندهدارترین ظرفیتهای ملی ایران؛ ظرفیتی که در پیوند میان فرهنگ، اقتصاد، هویت و اشتغال، نقشی فراتر از یک حوزه تولیدی ایفا میکند و میتواند به یکی از مهمترین ارکان توسعه پایدار کشور بدل شود.
صنایعدستی ایران امروز زبانی زنده برای گفتوگو با آینده است. این حوزه با برخورداری از ۲۹۹ رشته دارای مجوز و مصوبه رسمی و فعالیت در قالب ۱۸ گروه تخصصی، یکی از گستردهترین عرصههای تولید فرهنگی کشور به شمار میرود. گسترهای که از هنرهای سنتی و بافتهای داری و غیرداری تا صنایعدستی چوبی، فلزی، سفالی و دهها رشته دیگر را دربرمیگیرد و شبکهای بزرگ از مهارت، خلاقیت و کارآفرینی را در سراسر ایران شکل داده است.
امروز جمعه کثیری در حوزه صنایعدستی کشور فعالیت میکنند و این آمار نشاندهنده حضور هزاران کارگاه، خانواده، هنرمند و تولیدکنندهای است که اقتصاد فرهنگ را در دورترین روستاها تا بزرگترین شهرهای کشور زنده نگه داشتهاند. از همین رو صنایعدستی را باید یکی از مردمیترین بخشهای اقتصاد ایران دانست؛ اقتصادی که بر پایه دانش بومی، سرمایه انسانی و مزیتهای فرهنگی شکل گرفته است.
تحول مهم سالهای اخیر، عبور صنایعدستی از تولید تزئینی و حرکت به سمت تولیدات کاربردی بوده است. امروز حدود ۶۰ تا ۷۰ درصد محصولات صنایعدستی علاوه بر ارزشهای هنری و فرهنگی، دارای کارکرد مصرفی هستند. این تغییر رویکرد، صنایعدستی را بیش از گذشته وارد زندگی روزمره مردم کرده و ظرفیتهای تازهای برای توسعه بازار داخلی و حضور مؤثرتر در بازارهای جهانی ایجاد کرده است. آینده این حوزه در پیوند میان اصالت و کارآمدی تعریف میشود؛ جایی که هنر ایرانی نه در ویترینها، بلکه در متن زندگی مردم جریان مییابد.
در این میان، یکی از مهمترین دستاوردهای اخیر، تثبیت جایگاه قانونی صنایعدستی در نظام حکمرانی کشور است. برای نخستینبار وظایف وزارت میراثفرهنگی و سایر دستگاههای اجرایی در حوزههای میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی بهصورت شفاف تعیین شده و موضوعاتی همچون اشتغال، آموزش، صادرات و توسعه بازار دارای چارچوبهای مشخص قانونی شدهاند. این اتفاق، زمینه را برای سیاستگذاری دقیقتر و پاسخگویی مؤثرتر در سالهای آینده فراهم میکند.
همزمان، شفافسازی سهم واقعی صنایعدستی در اشتغال و صادرات کشور نیز در دستور کار قرار گرفته است. باور داریم که برنامهریزی دقیق بدون آمار دقیق امکانپذیر نیست و شناخت واقعی ظرفیتهای این حوزه، شرط لازم برای تصمیمگیریهای مؤثر در سطح ملی خواهد بود.
یکی دیگر از محورهای تحول، تقویت مشارکت حرفهای و مردمی در اداره این بخش است. برای نخستینبار زمینه شکلگیری تشکلهای حرفهای مستقل صنایعدستی در استانهای مختلف کشور فراهم شده و پس از تکمیل این فرآیند، تشکل ملی صنایعدستی نیز شکل خواهد گرفت. این رویکرد، گامی مهم در جهت واگذاری بخشی از مسئولیتها به جامعه حرفهای و تقویت حکمرانی مشارکتی در این حوزه محسوب میشود.
در حوزه اشتغال نیز صنایعدستی امروز جایگاهی فراتر از گذشته یافته است. وزارت میراثفرهنگی اکنون در کنار وزارت جهاد کشاورزی و وزارت صنعت، معدن و تجارت بهعنوان یکی از سه دستگاه اصلی حوزه اشتغال کشور شناخته میشود. طی دو ماه گذشته بیش از ۱۸ هزار نفر از فعالان صنایعدستی تسهیلات دریافت کردهاند و حدود ۲.۳ همت تسهیلات به این حوزه اختصاص یافته است. پیشبینی میشود مجموع منابع قابل تخصیص به صنایعدستی در سال ۱۴۰۵ به حدود ۱۲ همت برسد؛ ظرفیتی که میتواند زمینه توسعه کارگاهها، افزایش تولید و ایجاد فرصتهای شغلی جدید را فراهم کند.
در کنار حمایتهای مالی، هوشمندسازی خدمات نیز بهعنوان یکی از اولویتهای جدی دنبال میشود. فرآیندهای مرتبط با صدور مجوزها، ثبتنام نمایشگاهها، مدیریت تشکلها و ارائه خدمات تخصصی در مسیر الکترونیکی و هوشمند قرار گرفتهاند تا فعالان این حوزه بتوانند با سرعت، شفافیت و سهولت بیشتری از خدمات بهرهمند شوند.
از سوی دیگر، مدیریت بازار و توسعه زیرساختهای عرضه نیز وارد مرحله جدیدی شده است. واگذاری بازارچههای صنایعدستی به فعالان این حوزه و بهرهگیری از ظرفیت مدیریت محلی، میتواند به افزایش بهرهوری، رونق فروش و تقویت اقتصاد مردمی کمک کند.
امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند آن هستیم که صنایعدستی را بهعنوان یک سرمایه راهبردی برای آینده کشور ببینیم. سرمایهای که میتواند همزمان حافظ هویت فرهنگی، تقویتکننده انسجام اجتماعی، مولد اشتغال پایدار و توسعهدهنده اقتصاد خلاق ایران باشد.
هفته صنایعدستی یادآور این حقیقت است که هنر دست ایرانی سرمایهای زنده برای ساختن آیندهای مبتنی بر فرهنگ، خلاقیت و امید است. آیندهای که در آن صنایعدستی، بیش از پیش به یکی از پیشرانهای اصلی اقتصاد فرهنگی ایران تبدیل خواهد شد.»
